Eğer güvenin algıladığı ses zayıfsa ve kaşı yönden geliyorsa güve
hemen ters yöne dönerek uçar. Çünkü sesin zayıf olması yarasanın
henüz güveyi tespit etmediğini dolayısıyla da peşine düşmediğini
göstermektedir. Çünkü yarasalar avlarını tespit edip saldırırken
artan bir sıklıkta ses dalgaları yollarlar. Zayıf dalgaları algılayan
güve yön değiştirerek güveyi arkasına alıp oradan uzaklaşır.
Şüphesiz güvenin ses algılama menzili yarasanınkinden daha kısa
olsaydı güvenin kulakları hiçbir işe yaramayacaktı. Böyle bir durumda
güve yarasayı fark edip önünden kaçmaya çalışsa bile, yarasa onu
keşfedecek ve daha hızlı uçtuğu içinde eninde sonunda avlayacaktı.
Eğer güvenin algıladığı sinyaller yoğunsa güve ya yere doğru ani
bir dalış yapar, ya da havada keskin dönüşler içeren bir dizi manevra
gerçekleştirir. Tüm bunların amacı yarasanın elinden kurtulmaktır.
Güveye, iki kulağa sahip olması sayesinde, ses kaynağının yönünü
tayin imkanı verilmiştir. Eğer yarasa güvenin solunda ise sağdan
gelen ses dalgaları, soldakine oranla saniyenin binde biri kadar
bir gecikmeyle algılanır. 3
| |
|
|
İki kulak arasındaki algılama farkı, güvenin ses kaynağının yerini
belirlemesi için yeterlidir. Güvenin kulaklarındaki tek şaşırtıcı
özellik şüphesiz bununla kısıtlı değildir. Bazı güvelerin kulakları
zarımsı yapıdan oluşmuş bir kapağa sahiptir. Bu kapak tıpkı bizim
kulak kepçemiz gibi işlev görür. Ses toplayarak duyma kapasitesinin
güçlendirilmesine katkıda bulunurlar.
Bazı güveler sadece ultrasonik sesleri algılamakla kalmaz böyle
sesleri yayabilirlerde.Bu güveler yarasayı algıladıklarında kaçmaktan
ziyade ultrasonik sesler yayarlar. Yarasaların ultrasonik sesleri
algılamaktaki ustalığı hatırlanacak olursa, güvenin bu hareketinin
intiharla eş anlamlı olduğunu düşünebilirsiniz. Ancak yarasalar
bu tip güvelerle karşılaştıklarında sanılanın aksine hızla oradan
uzaklaşmayı tercih ederler.
|
|
|
|
Bilim adamları bu davranışın iki temele dayanabileceğini düşünüyorlar:
1- Güvenin çıkardığı ses yarasanın algılama sistemini bozmaktadır.
2- Ses yayan güveler yarasaların sevmediği bir tada sahiptir.
Yarasa bu sesi algıladığında tatsız bir av ile karşılaştığını
düşünmektedir.
Güvelerin ultrasonik dalgalar yayarak yarasaları kaçırmaları
bir yana sadece ses algılamaları bile başlı başına bir mucizedir.
Güveler bazı bilim adamlarınca "basit" kabul edilen bir
kulak yapısına sahiptir. Ancak bu kabulün nedeni evrimci anlayıştır.
Merkezi sinir sistemine sahip olan hayvanlar ve insanlar dış
dünyayı, binlerce sinir lifi ile beyine bağlı bir sıra duyu
organı aracılığıyla algılar. Güvenin algılaması ise topu topu
birkaç sinir lifi aracılığı ile sağlanmaktadır. Bu nedenle
evrimci görüşe göre güvenin işitme duyusu en ilkeldir evrimsel
gelişimin en alt basamaklarında yer almaktadır.
Bir sistemi sırf bu nedenlerle ilkel olarak kabul etmek
bir hatadır. Çünkü herkes bilir ki bir işlevin, mümkün olan
en az elemanla, küçük bir hacimde, ihtiyacı tam olarak karşılaması
gelişmişliğin göstergesidir. Sözgelimi cep telefonları ve
|
|
|